Dnia 27 stycznia 2010 r. w Zespole Szkół w Lipuszu uroczyście otwarto wystawę przygotowaną przez Instytut Pamięci Narodowej pt. „Pierwsza odsłona. Okupacja niemiecka na Kaszubach i Kociewiu w 1939 r.”
    W uroczystości wzięli udział przedstawiciele władz samorządowych w osobach wójta Mirosława Ebertowskiego, zastępcy wójta Marka Klasy, przewodniczącego rady gminy Janusza Wawera. Na uroczystość przybyli także poseł na Sejm RP Zdzisław Czucha, nadleśniczy Nadleśnictwa Lipusz Maciej Kostka, proboszcz lipuskiej parafii ks. Jan Ostrowski, a także prezes lipuskiego koła byłych więźniów obozu w Potulicach Henryk Mazurkiewicz. Władze oświatowe reprezentowała Pani Halina Uchman, dyrektor Delegatury Kuratorium Oświaty w Kościerzynie, a Pan Dariusz Janta reprezentował senator RP Dorotę Arciszewską – Mielewczyk. Uroczystość otworzyła dyrektor Zespołu Szkół w Lipuszu Barbara Edel.
Przedstawicielka gdańskiego oddziału Instytutu Pamięci Narodowej Barbara Męczykowska przybliżyła zebranym historię powstawania wystawy, a także jej zawartość przedstawiającą informacje na temat eksterminacji Polaków przez Niemców w pierwszych miesiącach II wojny światowej, historię ofiar, ale także sprawców i katów Polaków w tragicznych dniach wojny. Pan Henryk Mazurkiewicz, emerytowany nauczyciel historii i były więzień niemieckiego obozu w Potulicach, dziękując za otwarcie wystawy przedstawił zebranym krótki rys historyczny losów mieszkańców Gminy Lipusz w pierwszych dniach II wojny światowej. Zwrócił szczególną uwagę na tragiczne wydarzenia z 16 października 1939r., kiedy to w pobliskim Karpnie Niemcy wymordowali grupę mieszkańców Lipusza, a w szczególności kolejarzy. Słowa podziękowania za zorganizowanie wystawy złożyli poseł Zdzisław Czucha i ks. Jan Ostrowski. Uroczystość otwarcia wystawy uświetniła młodzież Zespołu Szkół w Lipuszu, wystawiając program słowno – muzyczny na temat tragicznych losów Polaków w czasie wojny.
Wystawa ukazuje okupację niemiecką na terenie Kaszub i Kociewia w 1939 r. Miała ona inny charakter niż powszechnie znana polityka realizowana przez Niemców w Generalnej Guberni. Pomorze Gdańskie zostało uznane za ziemie odwiecznie niemieckie i wcielone do Rzeszy. Likwidacja elit zaczęła się w pierwszych dniach po ataku Wehrmachtu na Polskę. Równocześnie zaczęła się akcja germanizacyjna. Z przestrzeni publicznej usunięto polskie napisy, nie mogła ukazywać się prasa w języku polskim, był on także niedopuszczalny we wszystkich typach szkół. Należące do Polaków mieszkania i przedsiębiorstwa były konfiskowane, a właściciele wysiedlani.
Wystawa „Pierwsza odsłona. Okupacja niemiecka na Kaszubach i Kociewiu w 1939 r.” gościła dotąd w kilkunastu ośrodkach w całym województwie pomorskim. Dwa komplety, każdy liczący po dwadzieścia paneli, były dotąd prezentowane (od początku września 2009 r.) także w Gdańsku, Wejherowie, Gdyni, Lini, Kościerzynie,, Gniewie, Starogardzie Gdańskim, Piasecznie k. Gniewa, Sztumie, Tczewie i Kartuzach. Planowane są kolejne miejsca ekspozycji.
Wystawa „Pierwsza odsłona. Okupacja niemiecka na Kaszubach i Kociewiu w 1939 r.” została przygotowana przez pracowników Oddziałowego Biura Edukacji Publicznej IPN w Gdańsku. Wstęp wolny, zwiedzanie wystawy codziennie od godz. 800 do godz. 1600. Dnia 07.02.2010 r. - w niedzielę, wystawa czynna będzie od godz. 1030 do godz. 1600.